పిల్లల కోసం పంచతంత్ర నీతి కథ: దంతిలుడు మరియు గోరంభుడు | Moral Story for Kids in Telugu

పిల్లల కోసం పంచతంత్ర నీతి కథ: దంతిలుడు మరియు గోరంభుడు | Moral Story for Kids in Telugu

పంచతంత్రంలోని ‘మిత్రభేదం’ అనే మొదటి భాగంలో వచ్చే దంతిలుడు మరియు గోరంభుడు నీతి కథ ఇది. ఈ కథ మనకు సమాజంలో ఎవరితో ఎలా ప్రవర్తించాలి, అధికారం ఉన్న చోట సామాన్యుల పట్ల కూడా ఎంత వినయంగా ఉండాలి అనే అద్భుతమైన జీవిత సత్యాన్ని నేర్పుతుంది.

వర్ధమాన నగరంలో దంతిలుని ప్రాభవం

పూర్వం వర్ధమానం అనే ఒక సమృద్ధికరమైన నగరం ఉండేది. ఆ నగరాన్ని ఏలే రాజు దగ్గర దంతిలుడు అనే ఒక గొప్ప వ్యాపారి ఉన్నాడు. దంతిలుడు చాలా బుద్ధిమంతుడు, తెలివైనవాడు, నగరంలోనే కాకుండా రాజాస్థానంలో కూడా అందరి అభిమానాన్ని పొందిన వ్యక్తి. అతడి నిజాయితీ, సమర్థత చూసి రాజు కూడా అతనికి రాజ్యంలోని ఆర్థిక వ్యవహారాలు, వ్యాపార పర్యవేక్షణ బాధ్యతలను అప్పగించాడు.

దంతిలుడు తన అధికారాన్ని ఎప్పుడూ దుర్వినియోగం చేయలేదు. ప్రజాక్షేమం కోరుతూ, రాజుకు నమ్మకస్తుడిగా మెలుగుతూ నగరవాసులందరినీ సమానంగా ఆదరించేవాడు. రాజు నుంచి సామాన్య ప్రజల వరకు అందరూ దంతిలుడిని ఎంతో గౌరవించేవారు.

దంతిలుని కూతురి వివాహం & అవమానం

కొన్నాళ్లకు దంతిలుడు తన కుమార్తె వివాహాన్ని అత్యంత వైభవంగా జరిపించాలని నిశ్చయించుకున్నాడు. ఆ పెళ్లికి నగరంలోని ప్రముఖులను, వర్తకులను, బంధువులను, అంతెందుకు… స్వయంగా రాజును మరియు రాజకుటుంబ సభ్యులను కూడా ఆహ్వానించాడు.

వివాహ వేడుక రోజున దంతిలుడు అతిథులందరికీ తగిన సత్కారాలు చేస్తూ బిజీగా ఉన్నాడు. రాజప్రాసాదంలో పనిచేసే సాధారణ నౌకర్లకు, సేవకులకు కూడా విందు ఏర్పాటు చేసి వారిని గౌరవించాడు.

అదే రాజభవనంలో గోరంభుడు అనే ఒక సాధారమైన సేవకుడు (ఊడ్చేవాడు/తోటీ) పనిచేసేవాడు. అతనికి రాజాంతఃపురంలో అంతటా ఉచిత ప్రవేశం ఉండేది. గోరంభుడు కూడా దంతిలుని వివాహ విందుకు వచ్చాడు. అయితే, అతనికి కేటాయించిన సామాన్య స్థానంలో కూర్చోకుండా, తనకున్న అహంకారంతో నేరుగా వెళ్ళి రాజపురోహితులు, వేదపండితులకు కేటాయించిన అత్యున్నత ఆసనంపై కూర్చున్నాడు.

ఇది చూసిన దంతిలుడు తీవ్ర ఆగ్రహానికి లోనయ్యాడు. “ఇది పండితులకు, పూజ్యులకు ఇచ్చిన స్థానం. నీ స్థాయికి తగిన చోట కూర్చోకుండా ఇక్కడ కూర్చోవడం సభామర్యాద కాదు” అని చెప్పి, గోరంభుడిని చెయ్యి పట్టుకుని అక్కడి నుంచి లేపి, బయటకు పంపించివేశాడు. అందరి ముందూ ఈ విధంగా అవమానం జరగడంతో గోరంభుడు మనసులో తీవ్రమైన క్రోధాన్ని, పగను పెంచుకున్నాడు.

“నేను ఎంత చిన్న సేవకుడినైనా కావచ్చు… కానీ నన్ను అందరి ముందు అవమానించిన ఈ దంతిలుడి ప్రాభవాన్ని, రాజమర్యాదను మట్టిపాలు చేస్తాను!” అని మనసులోనే శపథం చేశాడు.

గోరంభుడి కుట్ర – రాజాంతఃపురంలో ప్రచారం

సాధారణంగా రాజులు లేదా పాలకుల దగ్గర సేవకులుగా ఉండేవారికి అధికారిక శక్తులు లేకపోయినా, రాజు చెవిన విషయాలు వేసే శక్తి ఉంటుంది. గోరంభుడు ఈ అవకాశాన్ని తన పగ తీర్చుకోవడానికి వాడుకోవాలని పథకం వేశాడు.

గోరంభుడికి రోజూ ఉదయాన్నే రాజు పడుకునే పడకగదిని శుభ్రం చేసే పని ఉండేది. రాజు ఇంకా సగం నిద్రమత్తులో ఉన్న సమయంలో గోరంభుడు ఊడుస్తూ, అంతా వినేలా గొణుక్కునేవాడు.

ఒకరోజు ఉదయం, రాజు పడకపై నుంచి ఇంకా లేవకముందే గోరంభుడు గదిని ఊడుస్తూ, స్వగతం లాగా ఇలా అన్నాడు:

“అబ్బా! ఈ దంతిలుడికి ఎంత పొగరు పెరిగిపోయింది! రాజు గారి ధర్మపత్నిని (రాణిని) కూడా తన కౌగిట్లోకి తీసుకునేంత సాహసం చేస్తున్నాడా? అధికారం తలకెక్కితే మనుషులు ఇంతగా తెగబడతారా?”

ఈ మాటలు నిద్రమత్తులో ఉన్న రాజు చెవిన పడ్డాయి. రాజు ఒక్కసారిగా ఉలిక్కిపడి లేచి కూర్చున్నాడు. గోరంభుడిని దగ్గరకు పిలిచి, “గోరంభా! నువ్వు ఇప్పుడు ఏమన్నావు? నిజంగా దంతిలుడు అంతటి దుశ్చర్యకు పాల్పడ్డాడా?” అని గద్దించి అడిగాడు.

అప్పుడు గోరంభుడు ఏమీ తెలియనట్లు నటిస్తూ… “అయ్యో ప్రభూ! క్షమించండి. నేను రాత్రంతా జూదం ఆడుతూ నిద్రపోలేదు. నిద్రమత్తులో నా నోటి నుంచి ఏవేవో కలవరింతలు వచ్చి ఉంటాయి. నేనేం అన్నానో నాకే తెలియదు ప్రభూ!” అని భయపడుతున్నట్లు నటించాడు.

రాజు మదిలో అనుమానం & దంతిలుడికి శిక్ష

గోరంభుడు తెలివిగా రాజు మనసులో అనుమానపు విత్తనాన్ని నాటాడు. రాజు ఆలోచనలో పడ్డాడు. “గోరంభుడు అంతఃపురంలో ఎక్కడైనా తిరిగే సేవకుడు. అతను నిజం చూడకపోతే ఇలాంటి మాట అనడు కదా! పైగా నిద్రమత్తులో అబద్ధాలు చెప్పడు. దంతిలుడిపై నేను ఉంచిన నమ్మకాన్ని ఆసరాగా చేసుకుని అతను నా వెన్నుపోటు పొడుస్తున్నాడా?” అని భావించాడు.

ఆ రోజు నుంచి రాజు దంతిలుడి పట్ల తన ప్రవర్తనను పూర్తిగా మార్చేసుకున్నాడు:

1. దంతిలుడు రాజసభకు వస్తే కనీసం పలకరించడం మానేశాడు.
2. అతని మాటలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం ఆపేశాడు.
3. అంతకుముందు ఇచ్చిన అధికారాలను, రాజభవనంలోకి ఉచిత ప్రవేశాన్ని రద్దు చేశాడు.
4. ద్వారపాలకులను పిలిచి, దంతిలుడిని రాజభవనంలోకి రాకుండా అడ్డుకోమని ఆజ్ఞాపించాడు.

ఒక్కరోజులోనే తన పరిస్థితి తలకిందులవ్వడం చూసి దంతిలుడు దిగ్భ్రాంతి చెందాడు. “నేను రాజుకు ఎలాంటి ద్రోహం చేయలేదే! నా మీద రాజుగారికి ఉన్నట్టుండి ఇంత కోపం, అనుమానం ఎందుకు వచ్చాయి?” అని రాత్రింబవళ్లు కుమిలిపోయాడు.

సత్యం వెలుగులోకి రావడం & గోరంభుడికి సత్కారం

ఒకరోజు దంతిలుడు రాజభవనం తలుపుల దగ్గరకు రాగా, అక్కడ ఉన్న ద్వారపాలకులు అతడిని లోపలికి వెళ్లకుండా ఆపి అవమానించారు. అదే సమయంలో అక్కడికి వచ్చిన గోరంభుడు, దంతిలుడిని చూసి బిగ్గరగా నవ్వుతూ ద్వారపాలకులతో ఇలా అన్నాడు:

“ఓయ్ ద్వారపాలురారా! అతడిని జాగ్రత్తగా ఆపండి. నాడు తన కూతురి పెళ్లిలో నన్ను బయటకు తోసేసినట్లే, రేపు మిమ్మల్ని కూడా రాజభవనం నుంచి బయటకు తోసివేస్తాడు జాగ్రత్త!”

గోరంభుడు అన్న ఈ మాటలు వినగానే దంతిలుడికి అసలు విషయం అర్థమైపోయింది!

“ఓహో! నా పదవీచ్యుతికి, రాజుగారి కోపానికి కారణం రాజాంతఃపురం కాదు… నా పెళ్లి విందులో నేను అవమానించిన ఈ గోరంభుడే! చిన్న సేవకుడైనా ఇతని చెడు ప్రచారం నా జీవితాన్నే నాశనం చేసింది” అని దంతిలుడు గ్రహించాడు.

వెంటనే దంతిలుడు ఉపాయంతో ఆలోచించాడు. కోపంతో గోరంభుడిపై విరుచుకుపడకుండా, చాలా నమ్రతతో అతడిని తన ఇంటికి ఆహ్వానించాడు. అతనికి విలువైన వస్త్రాలు, ఆభరణాలు, మంచి విందు భోజనం బహుమతిగా ఇచ్చి ఇలా అన్నాడు:

“మిత్రమా గోరంభా! నాడు నా కుమార్తె వివాహంలో తొందరపాటుతో, నీ స్థానం తెలియక నిన్ను అవమానించాను. అది నా తప్పే. నన్ను క్షమించు. నేటి నుంచి నువ్వు నా ప్రాణస్నేహితుడివి” అని వేడుకున్నాడు.

గోరంభుడు ఆ బహుమతులకు, దంతిలుడు చూపిన గౌరవానికి ఎంతో సంతృప్తి చెందాడు. “దంతిలా! నీ ఉదారతకు మెచ్చాను. నీపై పడిన నిందను, పోయిన రాజమర్యాదను మళ్లీ తెచ్చిపెట్టే బాధ్యత నాది!” అని అభయం ఇచ్చాడు.

రాజసౌధంలో గోరంభుడి తిరుగు ప్రచారం

మరుసటి రోజు ఉదయం, గోరంభుడు మళ్లీ రాజు పడకగదిని ఊడుస్తూ… నిద్రమత్తులో ఉన్నట్లు నటిస్తూ బిగ్గరగా ఇలా కలవరించాడు:

“అబ్బబ్బ! మన మహారాజు గారికి అసలు విచక్షణే లేదు! ఆయన మలవిసర్జన చేసే సమయంలో కీరదోసకాయలు తింటాడా? ఎంత విచిత్రమైన అలవాటు ఇది!”

ఈ మాటలు విన్న రాజు వెంటనే లేచి, కోపంతో ఊగిపోతూ, “ఏయ్ గోరంభా! ఏం పేలుతున్నావ్? నేను మలవిసర్జన సమయంలో కీరదోసకాయలు తినడం నువ్వు ఎప్పుడైనా చూశావా? ఎంత ధైర్యం నీకు!” అని గద్దించాడు.

గోరంభుడు భయపడినట్లు నటిస్తూ… “అయ్యో మహారాజా! నన్ను క్షమించండి! రాత్రంతా జూదం ఆడి నిద్రపోకపోవడం వల్ల నిద్రమత్తులో నా నోటికి ఏది వస్తే అది కలవరిస్తుంటాను. ఇది నా పాత అలవాటే ప్రభూ!” అని అన్నాడు.

అప్పుడు రాజుకు నిజం బోధపడింది!

“అయ్యో! ఈ గోరంభుడు నిద్రమత్తులో లేనిపోని అబద్ధాలు కలవరిస్తాడన్నమాట. నా ప్రవర్తన గురించి ఇతను అన్నట్లే… నాడు దంతిలుడు మరియు రాణి గారి గురించి అన్నది కూడా వీడి పిచ్చి కలవరింతే అయ్యుంటుంది! అనవసరంగా ఉత్తముడు, నిజాయితీపరుడైన దంతిలుడిని అనుమానించి అవమానించాను” అని రాజు పశ్చాత్తాపపడ్డాడు.

వెంటనే రాజు దంతిలుడిని ఆస్థానానికి పిలిపించి, అతనికి క్షమాపణలు చెప్పి, పాత గౌరవమర్యాదలను, అధికారాలను పునరుద్ధరించాడు. దంతిలుడు తిరిగి తన పూర్వ వైభవాన్ని పొందాడు.

కథలోని ముఖ్యమైన నీతులు