వయసు పెరిగే కొద్దీ జుట్టు ఎందుకు తెల్లబడుతుంది?
మనలో చాలామంది వయసు పెరిగేకొద్దీ జుట్టులో నల్లదనం తగ్గి బూడిద లేదా తెలుపు రంగు రావడం గమనిస్తుంటారు. అసలు జుట్టు రంగును నిర్ణయించేది ఏమిటి? వయసు పెరిగినప్పుడు ఆ రంగు ఎందుకు తగ్గిపోతుంది? దీనికి కేవలం వయసే కారణమా?
ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం జుట్టు కుదుళ్లలో జరిగే ఒక సహజమైన మార్పులో దాగి ఉంది.
జుట్టు ఎందుకు తెల్లబడుతుంది?
జుట్టుకు నలుపు, గోధుమ వంటి రంగులను ఇచ్చే సహజ వర్ణద్రవ్యాన్ని మెలనిన్ (Melanin) అంటారు. జుట్టు కుదుళ్లలోని మెలనోసైట్లు (Melanocytes) అనే కణాలు ఈ మెలనిన్ను తయారు చేస్తాయి.
వయసు పెరిగే కొద్దీ ఈ రంగును తయారు చేసే వ్యవస్థ క్రమంగా బలహీనపడుతుంది. ఫలితంగా కొత్తగా పెరిగే జుట్టులో మెలనిన్ పరిమాణం తగ్గుతుంది. మెలనిన్ చాలా తక్కువగా ఉన్నప్పుడు జుట్టు బూడిదగా లేదా వెండిరంగులో కనిపిస్తుంది. మెలనిన్ దాదాపు లేకపోతే జుట్టు తెల్లగా కనిపిస్తుంది.
అందువల్ల వయసుతో జుట్టు తెల్లబడటానికి ప్రధాన కారణం మెలనిన్ ఉత్పత్తి తగ్గడం అని చెప్పవచ్చు.
అసలు కారణం ఏమిటి?
ఇక్కడ మరో ముఖ్యమైన విషయం ఉంది. మెలనిన్ను తయారు చేసే మెలనోసైట్లు ఎప్పటికప్పుడు కొత్తగా ఏర్పడటానికి మెలనోసైట్ స్టెమ్ సెల్స్ (Melanocyte Stem Cells) సహాయపడతాయి.
వయసు పెరిగే కొద్దీ ఈ స్టెమ్ సెల్స్ సంఖ్య, పనితీరు తగ్గుతుంది. 2023లో NIH వివరించిన పరిశోధన ప్రకారం, వయసు పెరిగిన జుట్టు కుదుళ్లలో కొన్ని మెలనోసైట్ స్టెమ్ సెల్స్ సరైన ప్రదేశాలకు వెళ్లి మళ్లీ రంగును తయారు చేసే కణాలుగా మారలేక ఒక దశలో “చిక్కుకుపోయే” పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చు. దీనివల్ల కొత్తగా తయారయ్యే జుట్టుకు అవసరమైన రంగు కణాలు తగ్గుతాయి.
ఇది జుట్టు పెరుగుదలకు అవసరమైన కణాలు మరియు జుట్టు రంగుకు అవసరమైన కణాలు ఒకేలా ఉండవని కూడా చూపిస్తుంది. వయసు పెరిగినా జుట్టు పెరుగుతూనే ఉండవచ్చు; కానీ దానికి రంగునిచ్చే వ్యవస్థ మాత్రం క్రమంగా బలహీనపడుతుంది.
జుట్టు నలుపు నుంచి తెలుపుగా ఎలా మారుతుంది?
సాధారణంగా ఈ మార్పు ఒక్కసారిగా జరగదు.
నల్ల జుట్టు → బూడిద జుట్టు → తెల్ల జుట్టు
అంటే మెలనిన్ ఉత్పత్తి క్రమంగా తగ్గుతున్న కొద్దీ జుట్టు రంగులో మార్పు కనిపిస్తుంది. అయితే ప్రతి ఒక్కరిలో ఈ మార్పు ఒకే వయసులో లేదా ఒకే వేగంతో జరగదు.
జుట్టు ఎప్పుడు తెల్లబడటం ప్రారంభమవుతుందనే విషయంలో **వంశపారంపర్యం (Genetics)**కు కూడా ముఖ్యమైన పాత్ర ఉంది. తల్లిదండ్రులకు చిన్న వయసులోనే జుట్టు తెల్లబడితే, పిల్లల్లోనూ అదే విధానం కనిపించే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది.
ఒత్తిడి వల్ల జుట్టు తెల్లబడుతుందా?
“ఎక్కువగా టెన్షన్ పడితే జుట్టు తెల్లబడుతుంది” అనే మాట మనం తరచూ వింటుంటాం. దీనికి కొంత శాస్త్రీయ ఆధారం ఉంది. NIH వివరించిన పరిశోధనలో ఒత్తిడి సమయంలో పనిచేసే sympathetic nervous system నుంచి విడుదలయ్యే నోర్అడ్రినలిన్ (Norepinephrine) ఎలుకలలోని మెలనోసైట్ స్టెమ్ సెల్స్పై ప్రభావం చూపి జుట్టు తెల్లబడటానికి దారితీసినట్లు గుర్తించారు.
అయితే ఈ పరిశోధనలోని ప్రధాన ప్రయోగాలు ఎలుకలపై జరిగాయి. కాబట్టి “ఒత్తిడి వల్ల ప్రతి మనిషి జుట్టు తప్పకుండా తెల్లబడుతుంది” అని చెప్పడం సరైంది కాదు. మానసిక ఒత్తిడి జుట్టు రంగుపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, వయసు మరియు జన్యుపరమైన కారణాలు ఇప్పటికీ ప్రధాన అంశాలుగా ఉన్నాయి.
చిన్న వయసులోనే జుట్టు తెల్లబడితే?
చాలా చిన్న వయసులో జుట్టు తెల్లబడటానికి వంశపారంపర్యంతో పాటు కొన్ని ఇతర కారణాలు కూడా సంబంధం కలిగి ఉండవచ్చు.
ఉదాహరణకు:
- విటమిన్ B12 వంటి పోషకాల లోపాలు
- థైరాయిడ్కు సంబంధించిన కొన్ని సమస్యలు
- ధూమపానం
- కొన్ని ఆటోఇమ్యూన్ పరిస్థితులు
- ఇతర ఆరోగ్య పరిస్థితులు
అయితే వీటిలో ప్రతి ఒక్కటి ప్రతి వ్యక్తిలో జుట్టు తెల్లబడటానికి కారణమవుతుందని చెప్పలేం. ముఖ్యంగా పోషక లోపాలు లేదా థైరాయిడ్ సమస్యలు ఉన్నప్పుడు అవి ముందస్తు జుట్టు తెల్లబడటంతో సంబంధం కలిగి ఉండవచ్చు అని పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి.
అందువల్ల చాలా చిన్న వయసులో అకస్మాత్తుగా లేదా వేగంగా జుట్టు తెల్లబడటం ప్రారంభిస్తే వైద్యుడిని సంప్రదించి అవసరమైతే పరీక్షలు చేయించుకోవడం మంచిది.
తెల్ల జుట్టును మళ్లీ నల్లగా చేయవచ్చా?
ప్రస్తుతం వయసు కారణంగా తెల్లబడిన జుట్టును సహజంగా శాశ్వతంగా మళ్లీ నల్లగా మార్చే నిరూపితమైన వైద్య చికిత్స లేదు. ఇప్పటికే రంగు కోల్పోయిన జుట్టుకు హెయిర్ డై వంటి వాటితో మాత్రమే బయటకు కనిపించే రంగును మార్చవచ్చు.
అయితే జుట్టు ముందుగానే తెల్లబడటానికి కారణమవుతున్న పోషక లోపం లేదా మరేదైనా చికిత్స చేయగల ఆరోగ్య సమస్య ఉంటే, దాన్ని గుర్తించి సరిచేయడం ద్వారా మరింత తెల్లబడే ప్రక్రియను కొంతవరకు తగ్గించే అవకాశం ఉండవచ్చు.
జుట్టు త్వరగా తెల్లబడకుండా ఉండేందుకు ఏం చేయాలి?
వయసు, జన్యుపరమైన కారణాలను పూర్తిగా నియంత్రించడం సాధ్యం కాదు. అయినప్పటికీ జుట్టు మరియు మొత్తం ఆరోగ్యానికి ఉపయోగపడే కొన్ని అలవాట్లు పాటించవచ్చు:
- పోషకాలు సమృద్ధిగా ఉండే సమతుల ఆహారం తీసుకోవాలి.
- అవసరం లేని విటమిన్ లేదా మినరల్ సప్లిమెంట్లను స్వయంగా తీసుకోకూడదు.
- ధూమపానానికి దూరంగా ఉండాలి.
- ఒత్తిడిని నియంత్రించేందుకు తగిన విశ్రాంతి, వ్యాయామం వంటి ఆరోగ్యకరమైన అలవాట్లు పాటించాలి.
- తగినంత నిద్రకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి.
- జుట్టు, చర్మాన్ని అధిక సూర్యరశ్మి నుంచి రక్షించుకోవాలి.
ఒక ముఖ్యమైన విషయం
తెల్ల జుట్టును పీకితే దాని స్థానంలో మరిన్ని తెల్ల వెంట్రుకలు వస్తాయనే అపోహ ఉంది. ఒక తెల్ల వెంట్రుకను పీకడం వల్ల పక్కనున్న వెంట్రుకలు తెల్లబడవు. అయితే తరచుగా వెంట్రుకలను పీకడం వల్ల ఆ కుదురుకు నష్టం కలిగి జుట్టు పలుచబడే అవకాశం ఉంది.
తెలుసా?
జుట్టు రంగు కేవలం బయట కనిపించే లక్షణం కాదు. జుట్టు కుదుళ్లలోని మెలనోసైట్ స్టెమ్ సెల్స్ వయసుతో ఎలా మారుతున్నాయో తెలుసుకోవడం ద్వారా భవిష్యత్తులో జుట్టు రంగు కోల్పోయే ప్రక్రియను అర్థం చేసుకోవడానికి, దానిని ఆలస్యం చేసే మార్గాలను కనుగొనడానికి శాస్త్రవేత్తలకు సహాయం అవుతోంది. 2023లోని NIH-వివరించిన పరిశోధనలో ఈ స్టెమ్ సెల్స్ సరైన స్థితిలో ఉండటం జుట్టు రంగును కొనసాగించడానికి కీలకమని గుర్తించారు.
ముగింపు
వయసు పెరిగేకొద్దీ జుట్టు తెల్లబడటం సాధారణంగా శరీరంలో జరిగే సహజమైన మార్పు. జుట్టుకు రంగునిచ్చే మెలనిన్ ఉత్పత్తి తగ్గడం, మెలనోసైట్ స్టెమ్ సెల్స్ పనితీరులో వయసుతో వచ్చే మార్పులు దీనికి ప్రధాన కారణాలు.
వంశపారంపర్యం కూడా ఎప్పుడు జుట్టు తెల్లబడటం ప్రారంభమవుతుందో నిర్ణయించడంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తుంది. చిన్న వయసులోనే వేగంగా జుట్టు తెల్లబడితే మాత్రం పోషక లోపాలు లేదా ఇతర ఆరోగ్య కారణాలను వైద్యుడి సలహాతో పరిశీలించడం ఉపయోగకరం.
మొత్తానికి, జుట్టు తెల్లబడటం అనేది సాధారణంగా వ్యాధి కాదు. అది మన శరీరంలో వయసుతో పాటు జరిగే సహజమైన మార్పుల్లో ఒకటి.

Leave a Reply